Yapay zeka fabrikaları KOBİ ve girişimlere ivme kazandıracak

Türkiye, yapay zeka alanındaki yatırım ve üretim kapasitesini artırmak amacıyla yapay zeka büyüme bölgeleri ve yapay zeka fabrikaları kurmaya hazırlanıyor. KOBİ ve girişimlere hesaplama kapasitesi, teknik destek ve finansman imkanları sunulması planlanan projeyle, yapay zeka ekosisteminde 1 trilyon lirayı aşan ekonomik değer oluşturulması hedefleniyor.

İlk yapay zeka büyüme bölgesi bir yıl içinde ilan edilecek

2026-2030 dönemi Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı kapsamında Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda yürütülecek çalışmalarla, kamu kaynakları ve özel sektör yatırımlarının ortak hedefler doğrultusunda harekete geçirilmesi ve 1 trilyon lirayı aşan ekonomik değer oluşturulması hedefleniyor.

Büyük ölçekli veri merkezi ve yapay zeka yatırımlarını hızlandırmak amacıyla enerji, arazi ve telekomünikasyon altyapısı önceden hazırlanmış yapay zeka büyüme bölgeleri oluşturulacak.

Bu bölgelerde birden fazla şirketin yararlanabileceği yapay zeka fabrikaları kurulacak. Büyük ölçekli hesaplama kapasitesini veri alanları, model geliştirme araçları, test ortamları, teknik destek ve ürünleştirme hizmetleriyle bir araya getirecek fabrikalarda KOBİ, girişim ve araştırmacılara kapasite ayrılması ve mentörlük desteği sağlanması planlanıyor.

İlk yapay zeka büyüme bölgesinin bir yıl içinde ilan edilmesi, 2027 sonuna kadar en az bir bölgenin faaliyete geçirilmesi hedefleniyor. 2028 sonuna kadar ise en az 5 büyüme bölgesinin ilan edilmesi ve bunlardan en az 3'ünün faaliyete geçmesi öngörülüyor.

Yapay Zeka Finansman Merdiveni kurulacak

Temel araştırmadan girişimlerin büyümesine kadar olan süreci desteklemek amacıyla iki fondan oluşan Yapay Zeka Finansman Merdiveni oluşturulacak.

Ulusal Yapay Zeka Araştırma Fonu ile temel ve uygulamalı araştırmalar ile erken aşama projelere en az 10 milyar lira kaynak aktarılması planlanıyor.

Ürün-pazar uyumunu kanıtlayan yerli girişimler ise 15 milyar lira büyüklüğündeki Yapay Zeka Büyüme Fonu ile desteklenecek. Fon kapsamında en az 20 yapay zeka girişimine yatırım yapılması ve her 1 birim kamu kaynağı karşılığında en az 2 birim özel sermayenin harekete geçirilmesi hedefleniyor.

KOBİ’lere 1000 yapay zeka kuponu

KOBİ ve girişimlerin fikirlerini ürüne dönüştürmesi amacıyla ilk 12 ayda en az 1000 yapay zeka kuponu tahsis edilecek.

Desteklenen projelerin en az yarısının sahada pilot uygulamaya taşınması, bunların en az üçte birinin kalıcı ürün veya hizmete dönüştürülmesi hedefleniyor.

Yapay zeka ve veri merkezi alanında 2030'a kadar en az 10 milyar dolarlık özel sektör ağırlıklı yatırımın harekete geçirilmesi ve en az 1 gigavat kurulu güce ulaşılması planlanıyor. Ayrıca uluslararası yatırımcılar için oluşturulacak tek pencere üzerinden ön uygunluk değerlendirmesi ve yatırım yol haritasının en fazla 30 iş gününde tamamlanması öngörülüyor.