Terörsüz Türkiye Yasasında Tempo Arttı
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın son AK Parti Merkez Yürütme Kurulu (MYK) toplantısında kurmaylarına verdiği 'çalışmaları hızlandırın' talimatının ardından, 'Terörsüz Türkiye' sürecine ilişkin yasal düzenleme çalışmalarında vites yükseltildi.
İktidar kanadındaki hukukçu kurmaylar yasa taslağı üzerindeki mesailerini yoğunlaştırırken, düzenlemenin TBMM yaz tatiline girmeden önce Genel Kurul gündemine taşınması ihtimali iyice güçlendi. Başkent kulislerinde, yasal çerçevenin eksiksiz tamamlanabilmesi adına Meclis’in gerekirse ağustos ayında da kapılarını kapatmayarak çalışabileceği senaryoları ağırlık kazanmaya başladı.
Sahadaki "Ağır" İlerleyişe Erdoğan Ayarı
Sürecin ilk aşamalarında AK Parti kurmayları, silah bırakma çağrılarının ardından sahadaki ilerlemenin yavaş kaldığı yönünde görüş bildiriyordu. Terör örgütü PKK'nın mağaraları boşaltma ve silah teslimi konusunda isteksiz davrandığını savunan kurmaylar, "Sahada somut adımlar tam olarak atılmadan yasal bir düzenleme Meclis’e gelmez" yaklaşımını sergiliyordu. Bu nedenle yasa çalışmasının ekim ayındaki yeni yasama yılına sarkabileceği konuşuluyordu. Ancak sahadaki bu durağan seyir, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın MYK toplantısında verdiği net talimatla kırıldı. Erdoğan'ın sürecin geciktirilmemesi yönündeki kesin mesajı, hukukçu kurmayların taslak mesaisini en üst seviyeye çıkardı.
Meclis'te Ağustos Mesaisi İhtimali Masada
Yasal düzenlemenin takvimine dair en kritik viraj, TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’un DEM Parti İmralı heyetini kabul etmesi ve ardından Cumhurbaşkanı Erdoğan ile gerçekleştirdiği kritik görüşmeyle dönüldü. Bu trafiğin ardından Meclis'in temmuz ayı sonunda tatile girmeyebileceği aktarılmaya başlandı. Siyasi koridorlarda konuşulan yeni senaryoya göre, tarihi önemdeki bu yasanın eksiksiz bir şekilde görüşülüp karara bağlanması amacıyla parlamento ağustos ayında da mesai yapmaya devam edebilir.
İki Aşamalı Taslak Yerine "Tek ve Kapsamlı" Yasa Formülü
Hukukçu kurmayların önünde ilk etapta iki aşamalı bir yol haritası bulunuyordu. Bu alternatife göre ilk olarak sadece suça karışmamış örgüt üyelerinin dönüşünü kolaylaştıracak bir "çerçeve yasa" çıkarılacak, silahlı eylemlere doğrudan katılmış olanların durumu ise ikinci bir düzenlemeye bırakılacaktı. Ancak son dönemde yaşanan diplomatik ve siyasi hareketlilikle birlikte bu fikirden vazgeçildiği ve tüm maddeleri tek bir çatı altında toplayan kapsamlı tek bir yasa teklifinin Meclis’e sunulacağı görüşü öne çıktı.
Kritik Eşik: "Teyit ve Tespit" Mekanizması Nasıl İşleyecek?
Çalışmayı yürüten hukuk komisyonunun en çok zorlandığı ve üzerinde titizlikle durduğu başlık, silah bırakan terör örgütü üyelerinin bu eylemlerini kalıcı olarak sonlandırdıklarına dair "teyit ve tespit" sürecinin nasıl yürütüleceği oldu. Örgüt bağının tamamen koptuğunun tescillenmesi görevinin hangi kurum tarafından üstlenileceği netleştirilmeye çalışılıyor. Bu noktada en güçlü formül olarak sürecin kontrol ve onay mekanizmasının Milli Güvenlik Kurulu (MGK) bünyesinde kurulacak özel bir yapıya verilmesi üzerinde duruluyor.
Geri Dönenleri Hukuki Süreç ve Toplumsal Entegrasyon Bekliyor
Hazırlanan taslak metinde, Türkiye’ye dönerek teslim olacak örgüt üyelerini bekleyen yasal süreçler de en ince ayrıntısına kadar planlanıyor. Buna göre, kişilerin işledikleri suçların niteliğine göre infaz ve denetimli serbestlik hükümlerinden yararlanabilmesi için şiddeti tamamen reddettiklerini ve örgütsel faaliyetlere bir daha dönmeyeceklerini somut delillerle beyan etmeleri gerekecek. Ayrıca dönüş yapan her örgüt üyesinin başvurusu münferit olarak incelenecek ve bu kişilere toplumsal entegrasyon programlarına katılım zorunluluğu getirilecek. Öte yandan dağdaki örgüt üyeleri için getirilecek bu yeni infaz koşullarından, haklarında halihazırda soruşturma yürütülenler ile cezaevinde bulunan mahkumların da faydalanabileceği belirtiliyor.