Uzmandan dijital ekran uyarısı: 'Parlayan nesneler sendromu yayılıyor'
Prof. Dr. Şevket Özkaya, akıllı telefonlar, tabletler ve sosyal medya kullanımının insan beyninde dikkat dağınıklığına neden olduğunu belirterek, özellikle gençler arasında giderek yaygınlaşan 'Parlayan Nesneler Sendromu'na karşı uyarıda bulundu.
Teknolojinin hayatın merkezine yerleşmesiyle birlikte bireylerin sürekli yeni ve dikkat çekici olana yöneldiğini ifade eden Özkaya, bu durumun bilim dünyasında “Parlayan Nesneler Sendromu (PNS)” ya da İngilizce adıyla “Shiny Object Syndrome (SOS)” olarak tanımlandığını söyledi.
“Önce gözü, sonra dikkati, en sonunda beyni etkiliyor”
Parlak ekranların insan zihni üzerinde güçlü bir etki oluşturduğunu vurgulayan Özkaya, “İnsanlar artık bir şeyin ne kadar faydalı olduğuna bakmaksızın yeni ve dikkat çekici olana yöneliyor. Parlayan ekranlar önce gözümüzü, sonra dikkatimizi, en sonunda ise beynimizi esir alıyor” dedi.
Ders çalışırken, kitap okurken ya da işe odaklanmışken gelen bildirimlerin dikkati anında böldüğünü belirten Özkaya, dikkatin yeniden toparlanmasının kişiden kişiye değişmekle birlikte 15 dakikaya kadar sürebildiğini ifade etti.
Dijital dünya odaklanmayı zorluyor
İnternette basit bir araştırma yapmak isteyen kişilerin kısa sürede kendilerini farklı platformlarda bulabildiğine dikkat çeken Özkaya, reklamlar ve sosyal medya içeriklerinin tüketim alışkanlıklarını da tetiklediğini söyledi. Sürekli yeni ürün alma isteği, sosyal medya paylaşımlarını sık sık kontrol etme ve düşüncelerde hızlı değişim yaşamanın bu sendromun önemli belirtileri arasında yer aldığını belirten Özkaya, dijital ekranların yoğun kullanımının insanları gerçek yaşamdan uzaklaştırdığını kaydetti.
Ailelere ekran süresi çağrısı
Sendromun yalnızca çocukları değil her yaş grubunu etkilediğini ifade eden Özkaya, özellikle ebeveynlerin çocukların ekran kullanım sürelerini yakından takip etmesi gerektiğini vurguladı. Özkaya, bilinçsiz teknoloji kullanımının dikkat eksikliği ve odaklanma sorunlarını artırabileceğini belirterek, ailelerin çocukları dijital dünyanın olumsuz etkilerinden korumak için kontrollü ekran alışkanlığı kazandırmasının büyük önem taşıdığını söyledi.
