Trump'tan Ankara'daki NATO Zirvesi'nde Erdoğan'a 'F-35' jesti hazırlığı
ABD Başkanı Donald Trump'ın, Ankara'da düzenlenen tarihi NATO Zirvesi kapsamında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile gerçekleştireceği görüşmede, Türkiye'ye yönelik 7 yıllık F-35 yasağını sonlandıracak kritik bir adım atmaya hazırlandığı iddia edildi.
Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nin ev sahipliğinde gerçekleştirilen NATO Zirvesi için liderler başkente gelirken, gözler ABD Başkanı Donald Trump ile Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan arasında yapılacak baş başa görüşmeye çevrildi. ABD merkezli The New York Times (NYT) gazetesinin Beyaz Saray ve ulusal güvenlik kaynaklarına dayandırdığı habere göre Trump, Türkiye'nin F-35 programına yeniden dahil edilmesini sağlayacak ve askeri ambargoları kaldıracak bir "hediye" ile Ankara'ya geliyor.
S-400 krizini aşacak yeni formüller masada
Haberde, 2020 tarihli Kongre yasağını aşmak için Beyaz Saray kurmaylarının hararetli bir çalışma yürüttüğü ve Başkan Yardımcısı JD Vance'in de bu süreci doğruladığı belirtildi. Washington ile Ankara arasındaki askeri çıkmazı çözmek için masadaki formüller arasında; S-400 hava savunma sistemlerinin kilit parçalarının sökülerek çalışmaz hale getirilmesi veya müttefik haklarına zarar vermeyecek şekilde üçüncü bir ülkeye devredilmesi yer alıyor. Görüşmelerin olumlu sonuçlanması halinde, parası ödenmesine rağmen ABD'de bekletilen Türk F-35 jetlerinin kaderi bu zirvede belli olacak.
Netanyahu'dan Amerikan televizyonunda F-35 tepkisi
Türkiye'nin F-35 programına olası dönüşü, başta İsrail olmak üzere bölgesel aktörlerde endişe yarattı. Süreci engellemek için Washington'da lobi faaliyetleri yürüten İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Amerikan Fox & Friends programına bağlanarak bu muhtemel kararı eleştirdi. Netanyahu, Türkiye'nin İsrail'e ve Yunanistan'a yönelik tutumunu öne sürerek uçakların verilmesinin "stratejik bir hata" olacağını savundu. Ancak NYT, bazı Cumhuriyetçilerin ve Netanyahu'nun itirazlarına rağmen Trump'ın, Erdoğan ile kurduğu güçlü ilişki sayesinde bu süreci tamamlamakta kararlı olduğunu vurguladı.
"Erdoğan bizzat davet etmeseydi zirveye gelmezdim"
Zirvenin Türkiye'de düzenlenmesinin Trump’ın katılım kararında belirleyici olduğu ifade edildi. Trump'ın, Washington'dan ayrılmadan önce yaptığı açıklamada, müttefiklerin askeri harcamalarını eleştirirken, bu yılki zirveye yalnızca Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın bizzat ev sahipliği yapması ve özel daveti nedeniyle katıldığını söylediği belirtildi. Trump'ın çarşamba günü Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy ile de görüşmesi ve Türkiye'den ayrılmadan önce bir basın toplantısı düzenlemesi bekleniyor.
F-35 süreci ve Türkiye'nin alternatif hamleleri
Radarda düşük görünürlük (hayalet uçak), gelişmiş sensör entegrasyonu ve ağ destekli harekat kabiliyetiyle öne çıkan beşinci nesil F-35 savaş uçakları, modern hava savunmasında kritik bir rol oynuyor. Programdan çıkarılmasının ardından hava gücünü korumak için çok yönlü bir strateji izleyen Türkiye; bir yandan ABD'den yeni nesil F-16 tedariki ve modernizasyonuna odaklanırken, diğer yandan yerli beşinci nesil savaş uçağı KAAN'ın geliştirme sürecine hız vermişti. Ankara ayrıca Eurofighter Typhoon gibi güçlü alternatifleri de masada tutmaya devam ediyor.
