'Tespih Parmak Ucundaki Huzurdur'

Samsun’da yaşayan Soner Şahin, tespihle tanışmasını ve yolculuğunu şöyle anlatıyor: “2000 yılında tamamen hobi amaçlı başladım. Başlangıçta koleksiyonerdim, farklı taş ve ağaçları toplamak beni büyülüyordu. 2008’den sonra ise işi profesyonel olarak yapmaya başladım ve tespih üretimi benim hayatımın merkezine oturdu.” Şahin’in elinde şekillenen tespihler, özellikle kuka ve kehribar malzemelerinden üretiliyor. “Tespihi değerli kılan unsur malzemedir.En kıymetli çeşidi damla kehribardır. Milyarlarca yıllık çam reçinelerinin fosilleşmesiyle oluşur. Bu kadar eski ve nadir oluşu, tespihin manevi ve maddi değerini artırıyor.” diye konuştu. Tespih sadece bir obje değil, onun için bir ritüel ve parmak ucunda hissedilen bir huzur aracı. Şahin, bu deneyimi şöyle açıklıyor: “Tespihe ben parmak ucundaki huzur diyorum. Tespih, sadece çekilen bir obje değil; elin ve zihnin uyum içinde çalışmasını sağlayan bir araçtır. Uzun süre kullanıldığında tespih, neredeyse bir uzvunuz gibi olur. Parmaklarınızın arasındaki ritim ve dokunuş, beyninize sakinlik ve dinginlik sinyali gönderir. Bu nedenle tespih, adeta bir meditasyon aracı gibidir ve her tesbih sahibine farklı bir huzur verir.” Tespihin tarihsel ve kültürel kökeni de Şahin’in anlatımında öne çıkıyor: “Geçmişten günümüze tesbih, Osmanlı döneminde erkeklerin çeyizi olarak kabul edilirdi. Ne amaçla kullanılırsa kullanılsın, tesbih zamanla kültürümüzün vazgeçilmez bir parçası oldu. Günümüzde ise Allah’ı zikretmek, stres atmak ve zihni toplamak için kullanılıyor. Tespih, hem bir ibadet aracı hem de parmak ucunda bir huzur kaynağıdır.” Tesbihin değerinin sadece malzeme ve ustalıkla ölçülmediğini belirten Şahin, “Tesbihin kıymeti, eski oluşu ve ustaların maharetiyle ölçülür. Tesbihi gönülden sevmeyen bir usta, ona hak ettiği özeni gösteremez. Güzel bir tesbihe alışan bir insan, sıradan bir tesbihle yetinmekte zorlanır. Bu yüzden el emeği göz nuru tespih, hazır ürünlerden çok daha kıymetlidir.” diye konuşan Şahin, Tespihin yapım süreci titizlik ve sabır gerektirdiğini ifade etti. “Bazı tespihler bir günde tamamlanabilir, bazıları ise birkaç gün sürebiliyor. Her taneler eşit boyutlarda olmalı, delikler ince açılmalı, yüzeyi parlak ve pürüzsüz olmalı. Bir tesbih, kişiye özel ölçü ve tasarımla üretiliyor. İster boyut ister renk olsun, her detay el tornası ve el cilasıyla özenle işleniyor. Bu titizlik, tespihin estetik ve manevi değerini doğrudan etkiliyor.” diye konuştu. Malzeme tedarikinde zaman zaman sıkıntılar yaşandığını aktaran Şahin, özellikle Uzak Doğu ve Afrika’dan getirilen ağaç, diş ve boynuz türlerinin tespih yapımında öncelikli olduğunu söylüyor. “Bu malzemelerin kalitesi, tespihin dayanıklılığını ve estetiğini belirliyor. Afrika ve Uzak Doğu’dan gelen ağaçlar, özellikle kuka ve kehribar türleri, uzun yıllar parlayan ve dokusunu kaybetmeyen tesbihler için ideal.” dedi. Tespihin sadece bireysel bir hobi veya dini bir obje olmadığını vurgulayan Şahin, “Tespih bir kültürdür. Parmak ucunda hissedilen huzur, bu kültürün en somut göstergesidir. Tespih çeken bir kişi, aslında hem elini hem zihnini disipline eder, hem de bir gelenekle bağ kurar. İnternetten alınan ürünlerde sorun yaşanabiliyor; bu yüzden tesbih meraklılarının işi bilen ustalardan alışveriş yapması çok önemli. Türk tespihi orijinaldir ve ustaları klastır. Tespih çekmek, bir alışkanlık, bir sanat ve bir huzur kaynağıdır.” ifadelerini kullanan Şahin, son olarak tespihin yaşamındaki yerine dikkat çekiyor: “Tespih, parmak ucundaki huzurdur. Her bir tanelerinin dokunuşu, yılların deneyimi ve ustalığın birleşimiyle oluşur. İnsan bir kez güzel bir tesbihle tanıştığında, sıradan bir tesbih onun elinde eskisi gibi hissettirmez. Bu yüzden tespih, sadece bir obje değil, bir yaşam biçimidir ve huzur veren bir dost gibidir.” diye konuştu.