Muş'ta 17 futbol sahası büyüklüğünde Urartu kalesi keşfedildi

Muş’ta arkeolog Melik Mirbey Ömeroğlu tarafından yürütülen araştırmalar sırasında, merkeze bağlı Mescidli köyü sınırlarında dikkat çekici bir tarihi yapı ortaya çıkarıldı.

Yaklaşık 120 bin metrekarelik alana yayılan kale yerleşiminin, Urartu medeniyetinin erken dönemine ait olabileceği değerlendiriliyor. Bu büyüklük, kalenin yaklaşık 17 futbol sahası genişliğinde olduğunu ortaya koyuyor.

Uydu görüntülerinden başlayan araştırma kaleye ulaştı

Kalenin keşif sürecinin uydu görüntülerinin incelenmesiyle başladığını belirten Ömeroğlu, doğal arazi yapısıyla uyuşmayan bazı izlerin dikkatlerini çektiğini söyledi.

Saha çalışmaları sırasında bu izlerin doğal oluşumlar olmadığı ve büyük bir kale yerleşiminin sur kalıntılarına ait olduğu belirlendi.

Ömeroğlu, tespitin ardından tarihi yapının korunması ve tescil edilmesi amacıyla Van Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kuruluna başvurduklarını belirterek, kurulun gerekli incelemeleri yapacağını ifade etti.

1,4 kilometrelik surlarla çevrili

Kalenin mimari özelliklerinin Erken Demir Çağı kaleleriyle benzerlik taşıdığını belirten Ömeroğlu, yapının büyüklüğüne ilişkin dikkat çekici bilgiler verdi.

Kale surlarının toplam uzunluğunun yaklaşık 1,4 kilometre olduğunu söyleyen Ömeroğlu, surların yüksekliğinin iç bölümde yaklaşık 2, dış cephede ise 4 metreye kadar ulaştığını belirtti.

Yaklaşık 120 bin metrekarelik alana sahip olan kalenin, kiklopik ve poligonal taş işçiliğiyle inşa edildiği ifade edildi. Bu özelliklerin Van’daki Aşağı Anzaf ve Edremit ilçesindeki Zivistan Kalesi gibi Erken Demir Çağı kaleleriyle benzerlik gösterdiği değerlendiriliyor.

Kalenin kuzey bölümünde yapı kalıntılarına ait izlerin bulunduğunu belirten Ömeroğlu, güney kesiminde ise yaklaşık 25 metre yarıçapında, daha küçük taşlarla oluşturulmuş dairesel bir çukur tespit edildiğini söyledi. Bu alanın, kalenin su ihtiyacını karşılamak amacıyla yapılmış olabileceği değerlendiriliyor.

Muş’ta şimdiye kadar tespit edilen en büyük kale

Ömeroğlu, keşfedilen yapının Muş’ta bugüne kadar belirlenen en büyük kale olduğunu belirterek, alanın Urartu tarihi açısından önemine dikkat çekti.

Kalenin Urartu Krallığı’nın batıya doğru yayılım güzergâhında bulunduğunu ifade eden Ömeroğlu, bölgenin aynı zamanda tarihi Urartu yolunun geçtiği güzergâh üzerinde yer aldığını söyledi.

Arzaşkun için yeni bir ipucu olabilir

Kalenin keşfi, Urartu Krallığı’nın erken dönem başkentlerinden biri olduğu düşünülen Arzaşkun’un yeri konusunda yürütülen araştırmalar açısından da önem taşıyor.

Ömeroğlu, bölgenin Arzaşkun’un konumu olabileceğine ilişkin akademik görüşlerin bulunduğunu belirterek, keşfedilen kalenin bu tartışmaya yeni veriler sunabileceğini ifade etti.

“Bu kale, mimari özellikleri ve stratejik konumuyla söz konusu görüşü destekleyebilecek yeni veriler sunma potansiyeline sahip. Elbette bu değerlendirmelerin kesinlik kazanması, yapılacak bilimsel araştırmalar ve arkeolojik çalışmaların sonuçlarına bağlı.”

Yaklaşık 120 bin metrekarelik alanı ve 1,4 kilometreyi bulan surlarıyla dikkat çeken kalenin, yapılacak arkeolojik çalışmaların ardından Urartu döneminin bölgedeki yerleşim yapısına ilişkin önemli bilgiler sunması bekleniyor.