Memura Yılda 2 Kez Ek Ödeme: İkramiye Teklifi Komisyonda!

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına sunulan yeni bir kanun teklifi kamu çalışanlarının mali haklarında önemli bir değişim yaratmayı hedefliyor. Adana Milletvekili Ayhan Barut imzasını taşıyan düzenleme, Devlet Memurları Kanununda radikal bir değişiklik yapılmasını öngörüyor. Yasa tasarısı kabul edildiği takdirde kamuda görev yapan kadrolu ve sözleşmeli personelin tamamı yıl içerisinde 2 defa ek ödeme alma hakkına kavuşacak.

Söz konusu teklif kamu sektöründe uzun süredir tartışılan maaş dengesizliklerini giderme amacı taşıyor. Türkiye Büyük Millet Meclisindeki ilgili ihtisas komisyonuna sevk edilen metin, kadrolu memurlar ile sözleşmeli statüde çalışan personelin ekonomik koşullarının iyileştirilmesini hedefleyen maddeler içeriyor. Hazırlanan taslak, kamu çalışanlarının alım gücünü artırmaya yönelik adımlardan biri olarak dikkat çekiyor.

Kamu Görevlilerine Yılda İki Defa Yapılacak İkramiye Ödemesinin Detayları

Yasa teklifinde yer alan detaylara göre ek ödemelerin her yıl Haziran ve Aralık aylarında hak sahiplerinin hesaplarına yatırılması planlanıyor. İkramiye tutarları sabit bir rakam üzerinden belirlenmek yerine ödeme tarihinde geçerli olan net asgari ücret seviyesine endeksleniyor. Güncel rakamlar dikkate alındığında tek bir ikramiye tutarı 28075,50 TL seviyesine ulaşırken, bir memurun yıllık elde edeceği toplam ek gelir 56000 TL sınırını geride bırakıyor.

Ödemelerin asgari ücrete bağlanmış olması sayesinde memurların elde edeceği ek gelir enflasyon karşısında değer kaybetmeyerek otomatik olarak güncellenecek. Tasarıda ödemelerin net tutarlar üzerinden yapılması amaçlanırken, söz konusu ikramiyelerden Sosyal Güvenlik Kurumu primi kesintisi yapılmayacak. Damga vergisi haricinde herhangi bir vergiye tabi tutulmayacak olan bu ödemelere icra takibi de uygulanamayacak. Uygulamanın yürütülmesine ilişkin idari süreçler ise Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından koordine edilecek.

Farklı Sektörlerde Çalışan Kamu Personelleri Arasındaki Gelir Adaletsizliği

Kamu sektöründe görev yapan farklı personel grupları arasında uzun yıllardır uygulanan ikramiye farklılıkları bu teklifin ana gerekçesini oluşturuyor. Kamu işçileri 1956 yılından bu yana yürürlükte bulunan yasal düzenlemeler kapsamında her yıl 52 günlük ücret tutarında ilave tediye ödemesi alıyor. Emekli vatandaşlara da 2018 yılından itibaren Ramazan ve Kurban bayramlarında düzenli ikramiye aktarımı gerçekleştiriliyor.

Devlet kadrolarında asli görevleri yürüten memurlar ise bu yasal hakların tamamen dışında kalıyor. Memur sendikalarının toplu sözleşme görüşmelerinde sıklıkla gündeme taşıdığı bayram ikramiyesi talepleri bugüne kadar resmi bir karşılık bulamadı. Hazırlanan bu yeni kanun teklifi, işçiler ile devlet memurları arasında oluşan bu gelir farkını ortadan kaldırmayı amaçlıyor.

Teklifin Kapsamına Giren Personel Sayısı Ve Yasal Sürecin İlerleyişi

Düzenlemenin yasalaşması halinde eğitim, sağlık, emniyet ve teknik hizmetler sınıflarında görev yapan milyonlarca çalışan bu haktan faydalanacak. Öğretmenler, polisler, doktorlar, hemşireler, mühendisler, din görevlileri ve büro personelleri dahil olmak üzere yaklaşık 4000000 kamu görevlisi kapsama dahil edilecek. Taslak metin yalnızca aktif olarak çalışan kadrolu ve sözleşmeli personeli kapsarken, memur emeklileri için yeni bir düzenleme içermiyor.

Teklifin kanunlaşarak yürürlüğe girmesi için izlemesi gereken resmi bir yasama süreci bulunuyor. Şu an için sadece komisyon aşamasında bulunan metnin öncelikle TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda görüşülerek kabul edilmesi gerekiyor. Komisyondan geçen tasarı daha sonra Meclis Genel Kuruluna gelerek milletvekillerinin oyuna sunulacak. Dolayısıyla sosyal medyada yer alan onaylandı haberlerinin aksine henüz kesinleşmiş bir ödeme kararı bulunmuyor.

Düzenlemenin Merkezi Yönetim Bütçesine Getireceği Mali Yük

Yaklaşık 4000000 devlet memuruna yılda 2 defa net asgari ücret tutarında ödeme yapılması ciddi bir finansman ihtiyacını beraberinde getiriyor. Yapılan ilk hesaplamalara göre bu uygulamanın devlet bütçesine getireceği yıllık toplam maliyet 200000000000 TL seviyesini aşıyor. Ekonomi yönetiminin bütçe dengelerini koruma gerekçesiyle bu tür yüksek maliyetli taleplere mesafeli yaklaştığı biliniyor.

Daha önceki yasama dönemlerinde de benzer içeriklere sahip çok sayıda kanun teklifi Meclis Başkanlığına sunulmuş ancak Genel Kurul gündemine gelemeden kadük kalmıştı. Bu teklifi diğerlerinden ayıran temel unsur ise ödeme miktarının doğrudan asgari ücrete endekslenmiş olmasıdır. Bütçe imkanları nedeniyle teklifin akıbeti belirsizliğini korusa da konunun önümüzdeki toplu sözleşme masasında sendikaların en önemli gündem maddelerinden biri olması bekleniyor.

Kaynak: Zeki Ersin Yıldırım