Karadeniz bölgesinde heyelan neden sıklıkla görülür?
Karadeniz Bölgesi, Türkiye'de heyelan olaylarının en sık yaşandığı bölgelerin başında geliyor. Özellikle Samsun, Ordu, Giresun, Trabzon ve Rize hattında her yıl onlarca heyelan meydana gelirken, bu durum zaman zaman can ve mal kayıplarına da yol açıyor.
Bölgenin en belirgin özelliği, yıl boyunca aldığı yoğun yağış. Karadeniz ikliminin etkisiyle toprak, özellikle sonbahar ve kış aylarında sürekli suya doygun hale geliyor. Yağmurla birlikte ağırlaşan toprak tabakası, eğimli arazilerde tutunmakta zorlanıyor ve kayma kaçınılmaz oluyor. Kısa sürede yağan şiddetli yağışlar ise bu riski daha da artırıyor.
Coğrafi yapı da heyelanları tetikleyen önemli unsurlar arasında yer alıyor. Karadeniz’de dağlar denize paralel uzanıyor ve yerleşim alanlarının büyük bir bölümü dik yamaçlar üzerine kurulmuş durumda. Eğimli arazilerde yer alan köyler, tarım alanları ve yollar, zeminin hareketlenmesine karşı daha savunmasız hale geliyor.
Toprak yapısı da heyelan riskini artıran bir diğer faktör. Bölgedeki killi ve gevşek zeminler, suyu bünyesinde uzun süre tutabiliyor. Bu durum toprağın dayanıklılığını azaltırken, özellikle yamaçlarda kopmaların ve kaymaların daha kolay oluşmasına neden oluyor.
Heyelanların artmasında insan faaliyetlerinin de payı büyük. Ormanların tahrip edilmesi, kontrolsüz yol açma çalışmaları ve plansız yapılaşma, doğal dengeyi bozuyor. Ağaç köklerinin toprağı tutma özelliğinin ortadan kalkmasıyla birlikte, özellikle kırsal bölgelerde heyelan riski daha da yükseliyor. Yol yapımı sırasında yeterli drenaj sistemlerinin oluşturulmaması da yağmur sularının zeminde birikmesine yol açıyor.
Uzmanlar, Karadeniz’de heyelan riskinin tamamen ortadan kaldırılamayacağını ancak alınacak önlemlerle azaltılabileceğini belirtiyor. Sağlıklı imar planları, ormanların korunması, eğimli arazilerde yapılaşmadan kaçınılması ve yağmur sularını tahliye edecek altyapı çalışmalarının artırılması, olası felaketlerin önüne geçilmesinde kritik rol oynuyor.
