Hürmüz Boğazı Alarmı
Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, BM Güvenlik Konseyi'nde gerçekleştirdiği konuşmada, Hürmüz Boğazı'ndaki lojistik aksamaların dünya ekonomisi ve insani yaşam üzerindeki yıkıcı etkilerine dikkat çekti.
Deniz yollarını "küresel ticaretin atardamarları" olarak nitelendiren Guterres, bu damarların jeopolitik gerilimler nedeniyle tıkanma noktasına geldiğini vurguladı.
"Denizler Baskı Aracı Olarak Kullanılıyor"
Küresel gerilimlerin denizlere taşınmasından duyduğu endişeyi dile getiren Guterres, ticaret gemilerinin siyasi bir koz haline getirilmesini sert dille eleştirdi. Seyir özgürlüğünün en temel hak olduğunu hatırlatan Genel Sekreter, "Denizdeki tehditler sadece kıyı ülkelerini değil, karayla çevrili devletler dahil tüm dünyayı vuruyor. Mart ayından bu yana yaşanan aksaklıkların bedelini bugün tüm insanlık ödüyor," dedi.
Küresel Tedarik Zincirinde "Sarsıntı" Dönemi
Hürmüz Boğazı’nın stratejik önemini rakamlarla gözler önüne seren Guterres, bölgenin dünya ticareti için neden vazgeçilmez olduğunu şu verilerle açıkladı:
Küresel petrol ve sıvılaştırılmış doğal gazın beşte biri,
Uluslararası gübre ticaretinin ise yaklaşık üçte biri bu boğaz üzerinden geçiyor.
Guterres, mevcut kesintilerin enerji ve emtia piyasalarında sert dalgalanmalara yol açtığını, nakliye ve sigorta maliyetlerinin pandemi sonrası en yüksek seviyelere ulaştığını belirtti.
"Boş Tabaklar ve Boş Raflar"
Tıkanıklığın sadece ekonomik değil, ciddi bir insani boyutu olduğunun altını çizen Guterres, özellikle Afrika ve Güney Asya için şu karanlık tabloyu çizdi:
"Hürmüz Boğazı'ndaki uzun süreli bir kesinti, milyonlarca insanı açlık ve yoksulluğa sürükleyecek devasa bir gıda krizini tetikleyebilir. Boğazın kapalı kalması; boş yakıt depoları, boş raflar ve en acısı boş tabaklar demektir."
Guterres ayrıca, herhangi bir çatışmaya taraf olmayan 20 binden fazla denizcinin ve 2 binden fazla ticaret gemisinin riskli bölgede mahsur kaldığını hatırlatarak, sivil çalışanların haklarının korunması gerektiğini ifade etti.
Taraflara Net Çağrı: "Boğazı Açın, Ekonomi Nefes Alsın"
Konuşmasının sonunda gerilimi tırmandıran taraflara doğrudan seslenen Guterres, ablukanın derhal sonlandırılmasını istedi. Genel Sekreter çağrısını şu sözlerle tamamladı: "Boğazı açın ve gemilerin geçişine izin verin. Hiçbir ayrımcılık ve ek ücret olmaksızın ticaret yeniden başlamalı. Artık küresel ekonominin nefes almaya ihtiyacı var."
