Google'dan biyolojik mücadele: Milyonlarca sivrisinek doğaya salınacak

Yıllardır dijital dünyadaki yenilikleriyle tanınan Google, bu kez doğrudan halk sağlığını tehdit eden küresel bir soruna, biyolojik bir çözümle yaklaşıyor. Geleneksel kimyasal ilaçlama yöntemlerini rafa kaldıran şirket, kendi laboratuvarlarında özel olarak ürettiği milyonlarca sivrisineği doğaya bırakarak hastalık taşıyıcı türlere karşı genetik bir savaş başlatmayı planlıyor. Şu anda Amerikan Çevre Koruma Ajansı'nın (EPA) değerlendirmesinde olan bu çarpıcı proje onay aldığı takdirde, sivrisinek nüfusunun kendi içinde çökertilmesi hedefleniyor.

Hastalık taşıyan popülasyon içten çökertilecek

Google'ın 2014 yılından bu yana büyük bir gizlilik ve titizlikle yürüttüğü "Debug" programının bir parçası olan bu girişim, bulaşıcı virüslerin yayılım hızını kalıcı olarak kesmeyi amaçlıyor. Kamu kurumları ve araştırmacıların ortaklığında geliştirilen stratejinin merkezinde, Wolbachia pipientis isimli özel bir bakteri türü bulunuyor.

Planın işleyişi ise oldukça net: Laboratuvarlarda bu bakteriyle enfekte edilen erkek sivrisinekler doğaya salındıklarında, yabani dişi sivrisineklerle çiftleşecek. Ancak bakterinin yıkıcı etkisi nedeniyle bu birleşmeden ortaya çıkan yumurtalar asla gelişemeyecek. Yeni yavruların doğmamasıyla birlikte, hastalık taşıyan sivrisinek popülasyonu zaman içinde dramatik bir düşüş yaşayacak.

İki Eyalette, iki yılda 32 Milyon "Asker" sinek

Google'ın ABD federal makamlarına sunduğu resmi eylem planına göre, projenin pilot uygulama alanları olarak Florida ve Kaliforniya eyaletleri belirlendi. Plan dâhilinde ilk yıl bu iki eyalete toplam 16 milyon erkek sivrisinek bırakılması, takip eden ikinci yılda ise aynı miktarda bir salımın daha gerçekleştirilmesi öngörülüyor.

Milyonlarca sivrisineğin doğaya bırakılacak olması fikri ilk bakışta endişe yaratsa da uzmanlar önemli bir detayın altını çiziyor: İnsanları yalnızca dişi sivrisinekler ısırıyor. Bu nedenle, doğaya salınacak milyonlarca erkek sivrisinek insanlara yönelik herhangi bir ısırık vakası, kaşıntı veya ekstra hastalık riski oluşturmayacak.

Bilim dünyası için yeni bir yöntem değil

Hedeflenen böcek türlerini kısırlaştırarak veya üremelerini durdurarak popülasyon kontrolü sağlama fikri, aslında bilim dünyasına yabancı bir konsept değil. Bu tür biyolojik mücadele yöntemleri, geçmiş yıllarda Yeni Dünya vidalı kurdu ve Akdeniz meyve sineği gibi tarım ve hayvancılık zararlılarına karşı da kullanılmış ve son derece başarılı sonuçlar elde edilmişti.

Google’ın bu devasa adımı, söz konusu kanıtlanmış yöntemin sivrisinek kaynaklı hastalıklarla küresel mücadelede ne boyutta bir etki yaratacağını tüm dünyaya gösterecek. Projenin tam olarak hangi tarihte ve hangi spesifik bölgelerde başlayacağı ise EPA'nın vereceği nihai onayın ardından netlik kazanacak.