Canikli ailesinin 4. kuşağı ata topraklarında

Samsun’un Çarşamba ilçesinde bulunan ve 1750 yılında inşa edildiği belirtilen Rıdvanpaşa (Rahtıvan) Camii haziresi, Osmanlı döneminden günümüze ulaşan mezarlarıyla ilçenin tarihine ışık tutuyor.Osmanlı döneminde Haznedarzadelilerden önce yaklaşık 50 yıl hüküm süren Canikliler Hanedanlığı’nın öncü kuşak torunlarından, Canikli Hacı Ali Paşa’nın 4. kuşak torunu Ahmet Caniklioğlu, Çarşamba’yı ziyaret etti.Hazirede, başta Haznedarzade ve Canik sülaleleri olmak üzere Çarşamba’nın geçmişinde önemli yere sahip isimlerin mezarları bulunuyor. Caniklioğlu, Canikli Ali Paşa'nın torunu Battal Hüseyin Paşa'nın oğlu Ragıp Hayreddin Paşa’nın tarihî mezarını ziyaret ederek aile geçmişine ve Çarşamba’nın tarihî mirasına ilişkin incelemelerde bulundu. Hazirede 59 mezar bulunuyorÇarşamba’da bulunan Rıdvanpaşa, diğer adıyla Rahtıvan Camii’nin haziresi, ilçenin geçmişine dair önemli izler taşıyor. Hazirede Miladi 1777’den günümüze kadar uzanan 59 mezar bulunuyor. Mezar taşlarındaki yazılar edebi açıdan, taş ve sandukalardaki işlemeler ise sanat tarihi açısından bölgenin geçmişine ışık tutuyor.Hazirede bulunan mezarların 12’sinin Hazinedarzade ailesine ait olduğu belirtiliyor. Hazinedarzade Vezir Seyyid Süleyman Paşa’nın eşleri ile oğulları Osman Paşa ve Abdullah Paşa’nın aile fertlerine ait mezarlar da hazirede yer alıyor.Hazirenin en dikkat çekici mezarları arasında ise Çarşamba ayanı olan ve 1805-1818 yılları arasında Canik Sancağı ile Trabzon Eyaleti’nde yöneticilik yapan Hazinedarzade Vezir Seyyid Süleyman Paşa’nın mezarı ile Canik Sancak yöneticiliği yapmış Canikizadelerden Seyyid Hayrettin Paşa’nın mezarı bulunuyor. Canikli ailesinin torunu ata topraklarını ziyaret ettiHazirenin tarihî dokusunu ziyaret eden isimlerden biri de Canikli Hacı Ali Paşa’nın 4. kuşak torunu Ahmet Caniklioğlu oldu. Sivas’ta yaşayan Caniklioğlu, ailesinin geçmişinin izlerini sürmek ve ata topraklarını görmek amacıyla Çarşamba’ya geldi. Rahtıvan Camii bahçesindeki hazireyi ziyaret eden Caniklioğlu, burada ailesinin tarihine ilişkin izleri yakından inceleyerek mezarları ziyaret etti.Caniklioğlu, “Biz Sivas’ta yaşayan Canikoğulları sülalesinin devamıyız. Sivas’ta Caniklioğlu soyadını kullanan yaklaşık 400 kişi olduğumuzu biliyoruz. Bunun dışında soyadını değiştirenler de var. Özcanikli ve Canikligil soyadlarını kullananlar da bulunuyor. Çarşamba’da yaşayanların ise genellikle Canikli soyadını kullandığını biliyoruz” dedi.Ailesinin geçmişinin Çarşamba ve Canik bölgesiyle bağlantısına dikkat çeken Caniklioğlu, “Eskiden Samsun’u da içine alan Karadeniz Bölgesine Canik Sancağı deniliyordu. Bizim için burası sadece bir mezarlık değil, ailemizin ve geçmişimizin izlerini taşıyan önemli bir yer” ifadelerini kullandı. Canik tarihinin izleri Çarşamba’daOsmanlı döneminde Canik Sancağı, dönemlere göre sınırları değişmekle birlikte Samsun ve çevresindeki önemli yerleşimleri kapsayan tarihi bir idari yapı olarak öne çıktı. Samsun merkezinin yanı sıra Çarşamba, Bafra, Terme, Ünye ve Fatsa çevresini içine alan bölge, Osmanlı döneminde farklı idari yapılara bağlandı.Bu tarih içerisinde Canikli Hacı Ali Paşa, 18. yüzyılda Karadeniz ve Doğu Anadolu bölgelerinde önemli bir güç ve nüfuz sahibi olan Canikli ailesinin kurucusu olarak öne çıktı. Ahmet Caniklioğlu, Rahtıvan Camii haziresinin ardından Canik sülalesinin torunlarından Tayyar Paşa’nın adını taşıyan Tayyar Paşa Sokağı’nı da ziyaret etti. Böylece Caniklioğlu’nun Çarşamba ziyareti, yalnızca bir aile geçmişini araştırma gezisi olmaktan çıkarak Canik tarihinin ilçedeki izlerini takip eden bir ziyaret niteliği taşıdı.Çarşamba’nın tarihî dokusunun ve önemli şahsiyetlerinin gelecek nesillere aktarılmasının önemine dikkat çeken Ahmet Caniklioğlu, Tayyar Mahmut Paşa ile ilgili de değerlendirmelerde bulundu. Caniklioğlu, “Tayyar Mahmut Paşa hakkında vatandaşların daha detaylı bilgi sahibi olabilmesi için tarihî tabelanın altında açıklayıcı bilgilere yer verilmesi önemli. İnsanların yürüdükleri sokağın, gördükleri yapıların ve burada yaşamış tarihî şahsiyetlerin hikâyesini bilmeleri, ilçenin tarihine olan ilgiyi de artıracaktır. Bu konuda yetkililerden gerekli düzenlemenin yapılmasını rica ediyoruz” dedi.Caniklioğlu ve Ünye’den gelen misafirlerin Çarşamba ziyaretinde Avukat Sefa Temiz rehberlik etti. İlçenin tarihî noktaları gezilerek Çarşamba’nın geçmişi hakkında bilgi alındı.